YAHUDİLİKTE TANRI ANLAYIŞI

[Russell]

YAHUDİLERDE TANRI ANLAYIŞI

Kitaplı dinlerin en eskisi ve belki de .ilki, Tevratın bildirdiğine göre,Tanrıyı görmüş ve ondan buyruklar almış olan Hz. İbrahimin kurmuş olduğu Yahudiliktir. Hz Musa, Mısırda bir köle yaşamı sürdüren kavmini Fıravun lardan kurtarmak için yaptığı girişimlerde başarı .gösterip Sina çölüne geçtikten sonra, Yahudileri bir disiplin altına alıp örgütlemeye çalışmıştı. İşte bu dönemlerde Sina dağının çalılıkları arasında kendisine bir alev biçiminde görünen Tanrı Yahova''nın direktiflerini almaya başlamıştır. O, tektir, fakat yalnız Yahudilerin tanrısıdır. Tevrat''ın türlü bölümlerinde kaydedildiğine göre, bu tanrı Yahudi peygamberlerine görünür, onlarla görüşür. Hz. Yakubla olduğu gibi güleşir, anlaşmalar yapar, tehdit eder, vaatlerde bulunur ve buyruklar verir. Tüm yöneticilerin akıl ve vicdanlarından geçen düşünler, kararlar ve duygular biçiminde kendi iradesini belirtir. Genel olarak Samî kavimlerde ve özellikle Yahudilerde, kavmin şefleri, kendilerini Yahovanın göndermiş olduğunu, buyruklarıyle önerilerinin tümünü Yahovanın kendilerine bildirmekte olduğunu, bu nedenle de bunlara baş eğilmesi gerektiğini ileri sürerler.Yahova, hem tektir, hem de kimsenin yüzünü görmediği bir ruhtur ve herhangi bir madde, heykel ve simge ile temsil olunamaz. Yahova, evrenin yaratıcısı, koruyucusu, görünen ve görunmeyen her şeyi, düşünce ve eylemleri bilen ölümsüz varlıktır. O, peygamberleriyle yüz yüze konuşur; puta tapanlarla, başka tanrılara inananları, verdiği on buyruğa (Dekalog) uymayanları cezalandırır.

Yahova; Yahudilere Tanrıca onu anmaları için verilen addır. Yahova deyimi O’dur anlamındaki İbranice Yahu deyiminden türemiştir. Tevrat’ın ikinci kitabı olan Exodus’da anlatıldığına göre Tanrının dağı adıyla anılan Horeb’de kendisine görünen Tanrıya Musa “İsrailoğulları senin adını sorarsa ne diyeyim?” der.Tanrıda ona “Ben,Ben olan’ım beni size Ben’im gönderdi dersin.” karşılığını alır. Bu yüzden Yahudiler Tanrıya O’dur anlamına gelen Yahu veya Yaho demişler, daha sonra bu var olan anlamına gelen Yahova’ya dönüşmüştür. Tek Tanrıya inanmadan önce yahudiler Ruhlara inanmakta idiler. İdealist felsefede de olduğu gibi Yahudilik felsefesinde de evrensel gerçeklik olan varlık deyimi odur. Çünkü O’dur deyimi tüm soyutlamaların özüdür. Evrende bütün varolanlar soyutlandığında O’dur deyimine indirgenirler.

[Ebu Leheb]

Yahudilerin tanrısı sadece yahudileri seven ve diğer ırkları yahudilerin birer oyuncağı niyetine yaratan bir tanrdır.Onların Tanrısı bazen şakacı bazen sözünde durmayan, çeşitli kötü neticleri doğacak eylemleri bizzat planlayan ve sonra pişman olan, sık sık yahudileri gaza getiren bir tanrıdır.

Sevgili RUSSEL

Inaniyorumki ilgi alanlarimiz ayni,onun icin sana

SIGMUND FREUD un
hz.musa ve tek tanricilik kitabini öneriyorum,okundunmu bilmiyorum ama okusaydin bunlari yazmazdin.siddetle okumani diliyorum cok begeneceksin.

saygilar.

[ege-sum]

Yahudilerin tanrısı sadece yahudileri seven ve diğer ırkları yahudilerin birer oyuncağı niyetine yaratan bir tanrdır.Onların Tanrısı bazen şakacı bazen sözünde durmayan, çeşitli kötü neticleri doğacak eylemleri bizzat planlayan ve sonra pişman olan, sık sık yahudileri gaza getiren bir tanrıdır.
Russell'le yazdığı yazı için teşekkürler gerçektende tevratı okuyarak yazmış ancak okumadan birşeyleri ileri sürmek doğru gelmiyor bana öncelikle tevrattı iyi okursanız yahudileride cezalandırdığı aşikardır...
o dönemde sadece rabbin sözünü ibrahim dinlemiştir o yüzden rab onu seçti ve onunla bir anlaşma yaptı...
yahudilerin bir özelliği yok hatta musaya tevratta yazılana göre söylüyorum senden yeni bir halk yaratayım bunları yok edeyim dedi...
Saygılarımla...

[servet]

ya böyle tanrı mı olur... tanrının başka işi gücü yokta yahudilerle ilgileniyor sürekli ve ne hikmetse onların tanrısı bir türlü yahudileri yola sokamıyor, böyle tanrı olmaz.
dinler sağlam topluma gelmedi, sapkın toplumlara geldi, araplar ve yahudiler gibi. toplum hem sapkın olacak hemde tanrının üstün tuttuğu kulları olacak... saçmalık.

[gölgekosif]

her yahudinin aynı şeye inandığını söyleyemezsiniz mesela benim yahudi olupda tanrıya inanmayan bir çok arkadaşım var ki ben bir musevi olarak tanrıyı çoğu yahudi gibi kişiselleştirmiyorumda ama tanrıya inanıyorum aslında tüm dinlerde olduğu gibi belirgin bir yoktur

[K.C.]

Bu bilgiler de ilginç, keşke Yahudilikteki Tanrı'yla ilgili daha çok bilgi olsaydı.
Biz Ya Hu derken Ya Allah dediğimizi sanıyorduk, gerçi yine aynı kapıya çıkıyormuş ama İbranice adıyla Allah diyormuşuz.

Eski Ahit'i online okuyabileceğim bir site var mı?

[habilis]

yahudilikte her nakadar tek tanrı inancı görünsede aslında böyle değildir , çok tanrıcılık hakimdir ,,

baba oğul kutsal ruh doktrini bir şekilde ordada görülmektedir..

örnekler verebilirim tabii fakat gerek duymuyorum...

ebu leheb in belirttiği "ırkçı tanrı modeli "tevrat yasalarına tamemen uymaktadir !

ege sum un yaptığı sağlam bir temele dayanmayan bir eleştiridir .. ( daha doğrusu ona göre cevap )

[emrekalkavan]

LÜTFEN AŞAĞIYA ÇIKARDIĞIM TALMUD ALINTILARINI 16 YAŞINDAN KÜÇÜKLER OKUMASIN!

MİDESİ ZAYIF OLANLAR DA OKUMASINLAR.

Talmud: "Yalnız Yahudiler insandır. Goyim (gayri yahudiler, diğer milletler) hayvandır." Baba Batra 114b, Jebamot 61a, Keribot 6b ve 7a.
Talmud: "Goyimin en iyisi bile öldürülmelidir." Avodak Zara 26b, Tosefoth.
Talmud: "Yehova (Allah), bir gayri yahudiye malını iade edeni kesinlikle affetmez" Sanhedrin 76 b-76a.
Talmud: "Bir kuti (gayri yahudi) bir yahudiyi öldürürse cezaya çarptırılır. Fakat bir Yahudi bir kutiyi öldürürse cezaya çaptırılmaz." Sanhedrin 57a

Talmud: "Bir yetişkin, küçük bir kız ile cinsi temas yaparsa bu göze girmiş bir parmak gibi kabul edilmeli. Keza bir çocuk yetişkin bir kadınla temas ederse bu da kadının cinsi uzvuna bir çubuk girmiş olarak kabul edilmeli. Bir çocuk, bir yetişkin tarafından baştan çıkartılıp ırzına geçilirse bu ırza girme hadisesi olarak kabul edilmemeli." Kethuboth 11b

Talmud: "Bir kadın kocasının izni ile -parasını vererek- kendisi ile cinsi bir şekilde alakadar olacak bir şahıs kiralarsa, bunda hiçbir kabahat yoktur. Fakat bu kiraladığı şahıs gayri Yahudi ise bu kabahattir. Zira kazançlı çıkan gayri Yahudidir. Fakat aynı vaziyet, bir Yahudi erkeği ile gayri Yahudi bir kız arasında vuku buluyorsa zararı yoktur." Kethuboth 51b

Talmud: "Dünyada hakimiyet sağlayacak en önemli unsurlardan biri çok üremektir. Bütün yeryüzündeki gayri yahudiler eşektir. O gün geldiği zaman bunlar yer altında kendileri için kazılmış olan yerlere girip ebediyen yer altında yaşayacaklardır" Kethuboth 111b

Talmud: "O adamki kızkardeşi ile beraber yatıp, kendilerini cinsi zevklere bırakırlar ve kız kardeşi bunu şikayet etmez, bunda bir kabahat yoktur. Fakat kızkardeş şikayette bulunursa bu işi tekrarlamaması bu adama bildirilir". "O şahıs ki daha annesi yaşlı değildir ve babası ölmüştür ve validesi yabancı erkeklerin koynuna girmek istemez ve kendi oğlu ile yatmak ister ve keza oğluda validesi ile yatmak isterse, böyle bir vaziyette eğer bu işler zor kullanılmadan yapılıyorsa, bize düşen bir vazife yoktur ki oğul evlenme yaşına gelip de başka bir kızla evlenmek talebinde bulunur ve validesi buna mani olmak isterse, oğul kendi karısının cinsi arzularını hem de annesinin cinsi arzularını tatmin etmeli; ta ki validesi başka bir erkek buluncaya kadar." Kethobuoth 76 a

Talmud: "Bir gayri yahudi, Yahudi kızından istifade ederse, bir Yahudi kadınını baştan çıkartırsa bir Yahudi çocuğunu kirletirse, Yahudi umumi kadını ile temas edip kadına parasını vermezse cezaya çarptırılır. Eğer bir Yahudi umumi kadını kullanıp parasını vermemiş ise parası alınır ve değnekle dövülür, bir Yahudi kadınını baştan çıkardı ise ölünceye kadar taşlanır. Bir Yahudi kızını kirleten gayri yahudi'nin başı yarım kesilir ve yavaş yavaş öldürülür. Bütün bunlar bilhassa gayri Yahudilerin önünde yapılmalı ki bunlara müthiş bir ibret olsun ve bizim dehşetimiz karşısında titresinler ve Yahudiye dokunmaya bir daha yeltenmesinler." Kethuboth 61b

Talmud: "Elazar şöyle ilave etti: Adem bütün hayvanlar ile çiftleşmiş, fakat Havva'nın verdiği tadı hiç birinde bulamamıştı." Yeboamoth 63a

Talmud: "Yılan Havva'nın içine müthiş bir şehvet sokmuştur". Yeboamoth 103 b

Talmud: "O şahıs ki akrabası kız ile cinsi temas edip bekaret zarını yalnızca gevşetir. O adamdan şikayet edilmemelidir". Ölmüş kadın ile temas o kadının hayattaki vaziyetinde iken yapılan temas gibi kabul edilir. Kadın evli ise her ne kadar ölmüş olsa bile gene evli bir kadın olarak kabul edilir ham de ölmüş bir kadınla çiftleşmek meniyi ziyan etmek demektir" Yeboamoth 55 b

[ozgur_beyin]

yahudilikte beni iki önemli gelenek var bana enteresan gelir
1- kadınlar evlendikten sonra saçlarını kimseye göstermemelidir
2- yahudi bir aile mümkün olduğunca çok çocuk yapmalıdır

[ozgur_beyin]

http://ktp.isam.org.tr/pdfdrg/D01525/1998_4/1998_4_KOSEA.pdf

[sertanyaril]

Eski Ahit'i neredeyse bitirdim sayılır ama ne cennet ne de cehennemle ilgili hiçbir şey göremedim. Yani insanların cezasını soyuna ve daha doğmamış çocuklarına veriyor Yehova.

Bunun gibi binlerce şey var:

2.Kr.2: 22 Elişa'nın söylediği gibi, su bugüne dek temiz kaldı.

2.Kr.2: 23 Elişa oradan ayrılıp Beytel'e giderken kentin küçük çocukları yola döküldüler. "Defol, defol, kel kafalı!" diyerek onunla alay ettiler.

2.Kr.2: 24 Elişa arkasına dönüp çocuklara baktı ve RAB'bin adıyla onları lanetledi. Bunun üzerine ormandan çıkan iki dişi ayı çocuklardan kırk ikisini parçaladı.

2.Kr.2: 25 Elişa oradan Karmel Dağı'na gitti, sonra Samiriye'ye döndü.

Adı üstünde çocuk bunlar. Yehova çocukları öldürüyor.

Eski Ahit'teki tek ilgimi çeken şey Adem ile Havva'nın elmayı yiyince doğruyu yanlıştan ayırt edebilir hale gelmiş olmalarıydı. Ben de hep demişimdir cennet çocukluktur diye.

[Natan]

Aslında Eski Antlaşma'ya göre cennet, ölüm sonrası gidilen bir yer değil, belirli dönemler sonrası kurulacak bir düzendir. Yeşeya'da ve başka pekçok yerde anlatılır, tarif edilir. Yani "öldük, ruhumuz cennete gitti" gibi değildir.

Cehennem ise bu kavramla tanımlanmasa da hinnom vadisine bir atıfla yer alır.( Yeni Antlaşma'da) Fakat burası da zaten Şehrin dışında var olan bir bölgenin adıydı. Çöpler, leşler vs. oraya atılır ve yakılırdı. Bu davranışın sebebi ise atılan şeylerin yok edilmesidir. Eski Antlaşma dili de işte bu mevcut uygulamanın sembolize edilmiş tarzını ifade etmektedir. Yani sözün kısası, cehennem dye bir olgu Eski Antlaşma'da yoktur. Yanıp, kül olup en nihayetinde tamamen YOKluğa gidiş vardır. Yaşamın tam tersi, ölümdür.

Soracak olursak, ölenlerin durumu nedir diye? Ölen sadık insanların uyku misali dinlenme 'diyarında' dinlendinleri ve bilinçsizce beklediklerini görebiliriz. Bu 'diyar' tıpkı İncil'de anlatıldığı gibi "hinnom diyarı" gibidir. Fakat somuttan alınarak ( çöplerin atıldığı yer) tanımlanmamış, uyku'ya benzetilmiştir. Tekrar dirilmeyi bekleyen sadıkların -allah oğulları ve kızları- Mesih'in çağrısıyla ölüm uykusundan uyanışı beklenecektir.

İbranice ve Grekçe tanımlamalar vardır bu mekanları ve durumu tarif etmek için. Bunları ifade etmeye çok da lüzüm yok gibi görünüyor.

[sertanyaril]

Zaten dediğim gibi cennet-cehennem diye bir olgu yok.

Eski Ahit'in başlarında sizleri bal akan diyara götüreceğim gibi bir ifade de var. Yani cezası da bu dünyada, ödülü de bu dünyada insanların. Bir de atalarının uyuduğu bir yerden bahsediyorlar ama bir detay yok. Galiba bir kere Samuel'i uyandırıyorlar ölümden. Ona bir şey sormak için. Onun dışında bir öbür dünya inancı yok. Genelde dinler ölümsüzlük vaadettiği için kitleleri ele geçirir ama burada durum çok ilginç.

Özellikle Eski Ahit'in başlarındaki tanrı kavramı bana çok basit geldi.

"Ben İbrahim'in Tanrısıyım. İshak'ın, Yakup'un tanrısıyım." gibi laflar bana çok basit geldi. Burada daha çok bir kabile tanrısı rolüne bürünmüş. Yani Lord Vishnu'dan pek farkı yok, ki o bile daha kapsamlı görünüyor.

Her şeyi ben yarattım ama ben Yakupoğullarının tanrısıyım, diyor kısaca.

Filistîler, Yehova'nın sandığını ele geçirince Yehova'dan "İsrail'in Tanrısı," diye bahsediyorlar sürekli.

Ayrıca Eski Ahit'teki ifadeler hep birbirinin aynı:
"Yehova'nın gözünde yanlış olanı yaptılar. Atalarının benimle yaptıkları ahite uymadılar. Gidip yabancı diyarların putlarına taptılar, onlara kurban ve tahıl sunuları sundular. Böyle bir iğrençliği yaptıkları için ben de onları Babil Kralı Nabukadnezar'ın eline vereceğim." gibi gibi...

"Yehova'nın gözünde doğru olanı yaptı ve yüksek yerlerde ibadet etmeyi yasakladı." gibi gibi...

"Şimdi onların şehrini öyle bir hale getireceğim ki bunu duyan şaşkınlıktan donup kalacak."

Özellikle bu ifadeler "gözünde yanlış-doğru olanı yaptı" "şaşkınlıktan donup kalma" çok fazla yerde geçmiş.

Kitabı yazan her kimse aynı kalıpların üzerinden gidip durmuş. Bu tanrı anlayışına hristiyanların getirdiği "semboliktir," konsepti bence uygun olmuş. İsrail'in tanrısının yaptıklarını yapıp da sonra sevgiden bahsetmek çok saçma olurdu çünkü.

Hatta bir yerde Kral Saul'a emir geliyor. Git işte Kenanlılar mıydı neydi onları kadın, çocuk, bebek, hayvan demeden hepsini yok et diyor. Saul da gidiyor hepsini kılıçtan geçiriyor ardından bazı iyi durumda olan hayvanları sağ bıraktığı için Peygamber Samuel'den azar işitiyor. Saul kendisini savunuyor bu hayvanları Yehova'ya kurban olarak sunacağız diye. Samuel de diyor ki Yehova'nın dediğini yapman ona kurban sunmandan çok daha önemliydi. Buradan da anlaşılıyor ki biat etmek daha önemlidir. Her dini inancın ana teması...

[turin]

Yahudilerin tanrısı ilkel kavimlere gelmiş bir tanrı gibi.. Herşey daha düz, daha açık ve daha insansı.. İlk iki kısmı okudum kitapta ve açıkcası bitecek gibi durmuyor ama fırsat buldukça okumaya devam edeceğim ve izlenimlerimi paylaşacağım.

Bir kere gördüğüm en önemli şey; pek çok kişinin bildiği gibi sünnet olayının Tanrı ile İbrahim pyg arasındaki antlaşmanın işareti olarak ortya çıkmasıdır. Yine de ifade etmek istedim..

Yahudilerin tanrısı sürekli verdiği sözleri unutuyor, sonra bir anda aklına geliyor ama o hatırlayana kadar yahudilerin başına bir takım işler gelebiliyor..

Bir diğer dikkatimi çeken şeyse açıksözlülüğü ve kendini bilir hali.. Buzağı olayında Musa ile Tanrı görüşürken aşağıda bekleyen yahudiler hemen bir buzağı putuna tapınmaya, yiyip, içip eğlenmeye başladıklarında Rab Musa'ya "öldürecem hepsini benim sevgimi haketmiyorlar" minvalinde öfkelenebiliyor.. Hatta başka tanrılara tapınmayın derken bunun nedeni olarak kendisinin "kıskanç" bir tanrı olduğunu açık açık ifade ediyor..
Dediğim olayda Musa Rabbi ikna ediyor "yapma, etme atalarıma söz vermiştin" şeklinde.. Yine sözünü unutan bir tanrı var karşımızda.. Sonra Musa dağdan aşağı inince insanların birbirlerini öldürmelerini kendisi sağlıyor, bu da ayrı bir durum..

Ayrıca gösterişe çok önem veren bir tanrı var karşımıZda kendisi için hazırlanan tapınağın en ince ayrıntısına kadar nasıl olacağına, içinde neler olacağına ve yapılamaı gereken törenlere yönelik bütün talimatları ve detayları bir bir veriyor Musa'ya.. Altınlar, kandiller vs.. Buraları detaylı okuyamadım, sıkıcı geldi..

Ve bir de Yakupla yaptığı güreş var ki Yakup pyg ısrarla smini sormasına rağmen cevap vermiyor.. Bu isim olayını "dinlerin tarihi" isimli bir belgeselde izlemiştim.. Hatırladığım kadarıyla Eğer ki tanrı ismini söylerse bu onun insanların emri altına girmesine yol açacakmış yada insan gibi sıradan hale getirecekmiş.. Sonra nasıl olduysa bir anda kendisine Yehova denmeye başlanıyor.(musa başlatıyor herhal) Aslında uzunca bir süre ismini söylemekten çekinen bir tanrı figürü var..

Daha pek çok şey vardır ama aklımda kalanlar bunlar..

[turin]

İsim konusunu aslında ilk mesajda arkadaşta açıklamış, okumuştum yazısını ama yazarken yine unutmuşum.. Neyse sonuçta Musa ile olan diyalogtan sonra ortya çıkıyor bu Yehova ismi..

On emir konusundanda da kısaca bahsedeyim;
Aslında dağda emirleri levha halinde doğrudan tanrının kendisi veriyor.. Ama Musa aşağıya inip Tanrıdan affetmesini istediği kavmi buzağıya tapındıklarını görünce sinirlenip levhayı fırlatıyor ve levha parçalanıyor.. sonra kılıç kalkan temizlikten sonra (3000 kişi) tekrar tanrı ile görüştüğünde bu defa tanrı söylüyor, Musa yazıyor..

Ama herşeye rağmen merhametli bir tanrı var.. Kendisine itaat edenlere karşı...
Ve gördüğüm herşeyi Abraham için onun güzel hatrı için yapıyor.. Bir nevi kendisini var eden kişi için..

Allahım ne diyorum ben :)