Cemal Ogretmen (Cemal Yildirim), 84 yasindaydi. Degerli esinden (Suzan Yildirim)ogrendigimize gore hicbir saglik sorunu yokmus, dun aksam gozlerini kapamis ve derin bir uykuya dalmis, bir daha uyanamamis. Iki gun once Kemal Kurdas ile telefonda uzun uzun TUBİTAK'taki son Darwin skandalini konusmuslar, cok uzuntuluymus.
AKP iktidarinin TUBİTAK'i, Cemal Hoca'nin 22 baski yapan unlu kitabi "Bilimin Onculeri"ni birkac yil once artik yayinlamama karari almisti. Bunun uzerine Cemal Yildirim bu kitabinin ve diger kitaplarinin yayin hakkini Bilim ve Gelecek Kitapligi'na vermisti. Bilimin Onculeri'nin 23. baskisini biz yaptik, 6 ayda tukendi, 24. baskisi da bize nasip oldu.
Cemal Yildirim hakkinda daha genis bilgi edinmek isteyenler gecen yil Imge Yayinlarindan cikan "Cemal Yildirim'a Armagan: Bir Us ve Bilim Savascisi" adli genis kitaba basvurabilirler. Bu kitap icin benden de kisa bir yazi istemislerdi, ilgilenenler icin ekte iletiyorum. (ek yazı bir alttaki iletide-dilaver)
Gercekten cok degerli bir insan, cok degerli bir bilimci ve felsefeci idi.
Cenazesi 23 Mart Pazartesi gunu Altinoluk'ta defnedilecek.
Ender Helvacioglu- 21/03/2008
saygılarımla
Cemal Yıldırım’dan ne öğrendik?
Ender Helvacıoğlu
Bilim ve Gelecek Dergisi Genel Yayın Yönetmeni
Ben Cemal Yıldırım’ın gerçekte hiçbir zaman öğrencisi olmadım ama, ona “Sayın Hocam” diye hitap edebilirim. Çünkü Cemal Yıldırım, bizim kuşağın bilime az-çok ilgi duyanlarının bir şekilde öğretmeni olmuştur. Onun Bilim ve Teknik’teki yazıları, popüler bilim ve bilim-düşün tarihi kitapları, bizim gibi aç gençlerin yüreğine bilim ateşini düşürmüştür. Biz 40’ımızı, Cemal Yıldırım da 70’ini epey aştı; ama biliyorum Sevgili Hocamız yeni gençlere öğretmeye devam ediyor hâlâ.
Peki biz Cemal Yıldırım’dan ne öğrendik? Archimedes, Galilei, Newton, Einstein, Curie gibi “bilimin öncüleri”nin düşsel ve imrendirici yaşamlarını mı? Bu büyük bilim insanlarının neler keşfettiklerini ve neler kurduklarını mı? Bunların fazla bir önemi yok, herhangi bir kitaptan da öğrenebilirsiniz; ezberleyebilirsiniz… Cemal Yıldırım’dan ne öğrendiğimi, yaşam deneyimim arttıkça daha iyi kavrıyorum.
İyi öğretmen esas olarak bilgi değil, yöntem verir; öğrenciyi “kaşif” yapar. Böyle öğretmenler çok az; günümüzün hâkim eğitim anlayışı da bu tarzı dışlıyor. Bu nedenle “Bilgi Çağı”ndayız belki ama, “Bilim Çağı”na giremedik henüz. İşte biz Cemal Yıldırım’dan bilimsel yöntemi öğrendik. Yöntem öğreten hocadır Cemal Yıldırım. Yarınki sınavda doğru şıkkı işaretlememiz için gerekli olan ama öbür gün unutacağımız bilgiyi değil, bilimsel bilgilere kendi emeğimizle ulaşmamızı sağlayacak yöntemi öğretti bize Cemal Hoca. Bize sadece Archimedes’i, Galilei’yi, Einstein’ı öğretmedi; bizi biraz da olsa bir Galilei, bir Einstein yaptı. Bu nedenle yaşamımız boyu “Sevgili öğretmenimiz”dir Cemal Hoca.
Bu kadarı Cemal Yıldırım’ı sadece iyi bir öğretmen yapar; ondan bir şeyler kaptıysak eğer, bizi de iyi bir öğrenci. Ama yıllar geçtikçe ve bilim yayıncılığı biçiminde de olsa bilim etkinliğinin içinde bulundukça, Cemal Hoca’dan daha fazla bir şey öğrendiğimi seziyorum ve kavrıyorum. Cemal Yıldırım bize, sadece bir yöntem değil, onun da üstüne bir “refleks” kazandırdı. Yöntem, bilgi kadar olmasa da, yine de dışardan edindiğiniz bir şey; ama refleks sizin kişiliğinizin bir parçası oluyor, deyim yerindeyse genomunuza giriyor.
Benim için Cemal Yıldırım adı, “bilimsel refleks”le eşdeğer. Bilim dışılığa, doğaüstülüğe, hurafeye, metafiziğe karşı ani bir tepki vermek… Gelin buna “Cemal Yıldırım refleksi” diyelim. Bu reflekse sahipseniz eğer, bilimi sadece öğrenip öğretmiyorsunuz, yaşıyorsunuz. İşte bunu kazandırdı bize Cemal Hoca; bize bir yaşam verdi, yaşamımızı değiştirdi. Bu nedenle sadece hocamız değil babamız da sayılır bizim.
***
Cemal Yıldırım, Türkiye Aydınlanma tarihinin köşe taşlarından biri. Mücadeleci ve tavizsiz bir bilim insanı. Fakat ilginçtir, hiçbir zaman bir “vitrin adamı” olmadı Cemal Yıldırım. En önde koşup çabuk yorulanlardan olmadı. Cemal Hoca bir 100 metreci değil, bir maraton koşucusu. Hâlâ koşuyor…
Ne zaman kafamız karışsa, ne zaman temel bir konuda sağlam bir tavır almamız gerekse, Cemal Yıldırım’a başvururuz. Onun dediği doğrudur, güveniriz. Hani Kızılderililerin kritik kararlar öncesinde danıştıkları “Oturan Boğa”ları, yani bilgeleri vardır ya, Cemal Hoca bizim için öyledir. Öğretmen (bilgi), bilimci (yöntem), bilge (refleks) basamaklarının en üstüne ulaşmıştır Cemal Yıldırım.
Ne mutlu bize! Bizler Cemal Hoca’nın öğrencileriyiz.
***
El öpmekten hiç hoşlanmadım. Cemal Yıldırım gibi insanlardan öğrendiğim bir tutum da bu. Rahmetli dedem, “El öpenlerden değil, el tutanlardan ol oğlum” demişti, hiç unutmam. Eli öpülesi bir insan değil Cemal Yıldırım, eli tutulası bir insan. Kul olunası bir insan değil, eş olunası bir insan…
Aydınlanmanın ve emeğin insanıdır Cemal Yıldırım.
Biz ondan bu refleksi öğrendik!
Sadece insan olmayı değil, insanlık olmayı öğrendik!
Çok teşekkür ederiz, Sayın Hocam… Umarım size layık oluruz…
Ülkemizde daha nice Cemal Yıldırım'lar yetişmesi umuduyla kalanlara baş sağlığı diliyorum.
Cemal Yildirim'in "Evrim Kurami ve Bagnazlik" adli kitabini bundan 4 yil önce okumus ve gercekten cok etkilenmistim. 20 yildan beri bilim, evren, evrim, teknoloji, insanlik tarihi, bilim ile dinin catismasi gibi konularda yüzlerce kitap ve makale okumusumdur. Ama "Evrim Kurami ve Bagnazli" bende farkli bir etki birakti. Kisa ama son derece önemli bir kitap oldugunu düsünüyorum. Ender Helvacioglu'nun dedigi gibi burda bir tarihsel sürec anlatilip, iste su gericiliktir, bu ilericiliktir falan denilmiyordu. Bilimsel teori nedir, bilimsel yöntem nedir, bir bilim adami olaylara nasil yaklasir, bilim ile ideoloji ve din arasindaki fark nedir, bilimsel yöntemle ideolojik yöntem nasil ayirt edilir gibi hepimizin sürekli hata yaptigi konulara deginiliyordu.
Itiraf edeyim ki, Marksizm ile ilgili bazi konularda kafamdaki ilk soru isaretlerini olusturan kitap da Cemal Yildirim'in bu kitabi olmustur. Sadece "ben bilimden yanayim" diyenler degil "ben düsünüyorum" iddiasinda bulunan herkesin Cemal Yildirim'in en az bir kitabini okumasini öneririm.
Bütün bilim ve düsün dostlarinin basi sagolsun.
Aydınlanma ve aydınlatmaya gönül vermiş herkesin başı sağolsun.
İstanbul'dan yeni geldim. Yolda da "Evrim Kuramı ve Bağnazlık" isimli kitabını okuyordum Cemal hocanın. Gerçekten çok üzüldüm. Başımız sağolsun.
Saygılar