[al bundy]

Kudüs Tapınağı ve antik İsraillilerin inancı

İsrail'de yapılan kazılarda binlerce Kenan tanrılarının (Baal, Aşera gibi) putlarına rastlanıldı. Kenanlılar, binlerce yıldır çok tanrılıydı ve bu tanrılarına putlar aracılığıyla tapıyorlardı.

Kenan tanrılarından bazıları için

http://en.wikipedia.org/wiki/Canaani...igion#Pantheon
http://www.biblicalheritage.org/Bible%20Studies/canaan-gods.htm


Ancak Kudüs, siyasi bir başkent olmaktan öte bir yerdi, aynı zamanda tapınma merkeziydi. Bu tapınak Süleyman'ın zamanında yapılmıştı, ki aynı zamanda "Süleyman'ın Tapınağı" olarak da adlandırılır. Antik İsraillilerin nasıl tapındığını anlamak için bu tapınağın şeklini ve işleyişini bilmek gerekiyor. Bunu yapmak imkansız çünkü bu tapınak, Müslümanlar için en kutsal yerlerden biri olan Kubbetus Sahra'nın da bulunduğu yerin altındadır. Bu yüzden şu ana kadar burada bir kazı çalışması yapılamadı.

Şu ana kadar kazılamadı fakat Eski Ahit bize bu tapınağın şeklini anlatıyor (1. Krallar 6). Eski Ahit'in tasviri bize bu tapınağın, çok tanrılı dine inanan insanların tapınaklarına benzediğini gösteriyor. Tasvir edilen tapınağa en çok benzeyen tapınak İsrail'in yüzlerce kilometre kuzeyinde (bugünkü Suriye'de) Ain Dara şehrindeki tapınaktı. Bu iki tapınak birbirine yakın boyutlarda ve aynı plan ile yapılmıştı. İkisini de Eski Ahit'in "cherub(keruv)" (1. Krallar 6: 23-28) olarak adlandırdığı sfenksler koruyordu.

Ain Dara Tapınağı fotoğrafları
http://images.google.com.tr/images?h...gbv=2&aq=f&oq=

Ain Dara'daki baş tanrının ayak izi (1 metre uzunluğunda)
http://upload.wikimedia.org/wikipedi.../SYRIE_293.jpg (büyüklüğün nedeni güç göstergesi)


Ain Dara'daki sfenksler (keruv)
http://www.medinaportal.net/portal/m...3d6fxsrk0r.jpg
http://gmmacdonald.files.wordpress.com/2008/07/syriacanon4-3341.jpg

Kudüs Tapınağı'nın planı http://upload.wikimedia.org/wikipedi...monsTemple.png
Ain Dara Tapınağı'nın planı http://www.basarchive.org/bswb_graph...a350408131.jpg


Antik İsraillilerin ibadeti civardaki diğer toplulukların ibadetinden farklı değildi. Adak olarak getirilen hayvanlar tanrı Yhvh'ye kurban ediliyordu. Bunu yapmalarındaki amaç maddi dünya ile manevi dünya arasında bağlantı kurmak. Çünkü kan, insanın feda edebileceği en önemli maddeydi. Eski insanlar insanın canının ve ruhunun kanda olduğunu düşünüyorlardı. Günümüzde hala varlıklarını sürdüren (Eski Ahit'te dışlanan) Samiriyeliler, yaklaşık 2500 yıldır Antik İsraillilerin uyguladıkları ibadet olan hayvan kurban etmeyi uyguluyorlar (bu yüzden de sürekli Tevrat’ta kötü bir şekilde anılır ve Yahudiler tarafından dışlanırlar). İbadetleri ile ilgili Eski Ahit’te bazı bilgiler vardır (özellikle Hoşea kısmında). Samiriyeliler Yahudilerin Fısıh Bayramı’nda kurban keserler.

Samiriyeliler hakkında
http://www.hafif.org/yazi/kokleri-bi...a-kadar-uzanan
http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-3394699,00.html
http://en.wikipedia.org/wiki/Samaritan
http://alpeykur.atspace.com/apk2_2.htm (5. sırada)

Kudüs Tapınağı'nın fiziksel yerleşimi (kurban odalarına dikkat edin) http://tr.wikipedia.org/wiki/Kud%C3%...yerle.C5.9Fimi


Fakat İsraillilerin tamamı bu şekilde tapınaklarda ibadet edemezdi. Doğal olarak evlerinde ediyorlardı. İsrail evlerinde yapılan kazılarda binlerce sayıda put bulundu. Bu, bereket tanrıçasına aitti. Bu tanrıçanın kimliği ilk defa William G. Dever tarafından 1968 yılında güney İsrail'de bulunan bir taşla gün yüzüne çıkarıldı. mö 8. yüzyıla ait bu mezartaşının üzerinde "Yhvh ve onun Aşera'sı tarafından kutsuyorum" yazıyordu. Bu bereket tanrıçasının adı "Aşera (Asherah)" idi. Daha sonraki kazılarda İsrail'in birçok yerinde, hatta Sina yarımadasının kuzeyinde böyle taşlara rastlandı. Bu da tanrı Yhvh'nin bir eşi olduğunu gösteriyordu.

Aşera'nın heykeli http://www.womeninthebible.net/images/Asherah.JPG

Aşera ile ilgili
http://www.matrifocus.com/LAM04/spotlight.htm
http://en.wikipedia.org/wiki/Asherah


İsrailliler yüzlerce yıllık süreçte Kenan pagan inançlarından kurtulmaya çalışırken, hala tek tanrılı değillerdi. Eski Ahit İsraillilerin Aşera, (Kenanlıların da baş tanrısı olan) Baal gibi diğer tanrılara taptığını söyler (Hakimler 3:7). Sadece halk değil, İsrail kralları bile (Omri, Ahav gibi) Musa'nın tanrı Yhvh ile yaptığı anlaşmayı bozarak başka tanrılara tapıyorlardı(Hoşea 11:2; Omri ve Ahav için bkz. 1. Krallar 16).