Orijinalini görmek için tıklayınız : Dinler merakı köreltir mi?
Çocukların ebeveynlerine "nasıl oldu" vb gibi sorular sorduğunda her defasında Allah yaptı evladım , herşeyi Allah yarattı (veya başka bir Tanrı) gibi cevaplar verdiklerinde sizce zamanla çocukların merakı giderek azalır mı ve daha da ötesi fazla sorgulama Allah yakar, çarpar dediklerinde bu insanda merak duygusu , öğrenme isteği ne kadar kalır daha doğrusu kalır mı ?
Sevgili Gur91,
Dinler köreltmez, dinleri kendine araç edinen insanlar köreltir- dinler de buna fırsat verir ki esasında insan merkezli oldukları için.. Yani dinler olmasaydıda insanlar çocukları köreltmek için başka şeyler bulurlardı..
Aslında insanları/çocukları körelten şey ATA kültürleridir-doğrudan sebeb olan şey bunlardır, dinler bunun alt kırılımıdır- başımıza ne gelirse bu Atacılıktan gelmekte vesselam..
Kısaca böyledir fikirlerim, selametle...
Hayir meraklari azalmaz, ancak cocuk dunyalarinin ustune, bir kimlik ortalama oturmus olur.
Ilerleyen halinde de, zaten bireyler toplumdan izole olmadiklari icin, bir sekilde farkli dusunce ile karsilasirlar, bu minvalden sonra ya mevcut durumdan siyrilir yeni bir deneyime yelken acarlar, veya mevcut ortama iliskin tumden siyrilirlar veya oldugu haliyle kabul edip bu sekilde inanmaya devam ederler.
Kuskusuz bu biraz da cocuklarin yasadigi cografya/kultur ile ilgilidir. Ornegin cokuluslu kulturlerde, birden fazla sayida din icice oldugundan daha az sorun yasanirken, diger turlu sorun daha etkili olabilir.
Yıldıztozu
20-05-2015, 00:09
Genelde köreltir ama bazen artırabilir.
Newton gibi bilim insanları tanrıyı daha iyi anlayabilmek için evreni anlama çabasına girmişler.
Daha çok eskidendi bu durum. O zamanlar evrim yoktu, bilim yetersizdi. Tanrıya inanmak mantıklı bir hareketti.
Bu yüzden modern bilim öncesinde dinler bilime yönlendirmede motive edici unsur olabiliyordu.
Günümüzde öyle bir şey yok tabi, hala birçok islam alimi evrim teorisini reddeder.
Köreltmez olur mu hiç? En büyük sorulara kendince cevaplar veriyor din.. Köreltmekten de beter ediyor. Çoğu zaman bilimsel merakı tümüyle ortadan kaldırıyor. Newton gibi örnekler ise aslında aydınlanmaya yol açan dindeki reform hareketlerinin bir sonucudur. Genişleyen evrem kuramını matematiksel temelleriyle ilk ortaya atan kişi olan Georges Lemaitre de bir papazdı biliyorsunuz. Avrupa, Hristiyanlığı ehlileştirmeyi başarabildiği için kendi içinden böyle değerler çıkarabilmiştir. İslam dininin, insanlığın fikir ve düşünce dünyasına müdahele edecek entelektüel despotizme henüz ulaşmadığı dönemler (8-11. yy arası) İslam coğrafyasında da pek çok değerli ilim insanı yetişmişti netekim..
"herşeyi Allah yarattı"" deyip kestirip atmak kur'an'a büyük haksızlıktır.zira birçok ayette doğayı keşfetmeye yönelik teşvikler vardır.kur'an Allah'ın kavli(sozlu) ayetlerinden oluşur,bir de kevni(varlığın yaratılışına ilişkin) ayetler vardır ki(dağlar nasıl yaratıldı,devenin yaratılışına bakmaz mısınız,insan neyden yaratıldığına bir bakmaz mı, vs)Allah kitabında,insanı sürekli buraya yonlendirir.çunku sozlu ayetlerle kevni ayetler arasında bir bağlantı kurmamızı ister bizden.sozlu ayetlerle yetinmeyin der,kevni ayetleri sozlu ayetlerin yanında bir destekleyici olarak sunar bize.
Vefik Sami
20-05-2015, 12:25
İnsanda düşünme, hayal kurmâ yetisi ve nihâyetinde ölüm olduğu müddetçe, dinlerin insan üzerindeki hâkimiyeti aslâ bitmeyecektir.
Mühim olan husus; inanç denen olgunun insana ne verdiği ve insandan ne götürdüğüdür.
İlahimasal
20-05-2015, 12:39
allah? yaratırken ademi ve havvayı içine merak üflemiş.
o ağaca neden yaklaşılmaması gerekdiğini merak eden adem ve havvanın başına merakdan gelmiş.
allah öyle bir üfürmüşki merakı adem babamıza ,genleri yolu ile oğuları ve kızlarına geçmiş,onlarda nasıl çoğalırızı merak etmişler.veeeeeeeeeeeee
bizler olmuşuz. bizler daha meraklı çıkmışız bu ademe üfüren kim onu bumaya çalışmışız.
üfüreni hala bulamadık . üfürende hala bu meraklı adem oğullarına nasıl bir din göndereceğini bulamadı.ne gönderse maya tutmuyor.
bu insanlar atomu nasıl parçaladılar,diye merak içindedir. kitaplarında atomdan hiç bahsetmemişdi halbuki meraklı adem oğluna ve kızına.
Dialectics
20-05-2015, 12:52
Dinin merakı köreltme biçimlerinden biri de "iman" vurgusudur. Çoğu inançlı insana, inançlarını sarsacak şeylerden bahsettiğinizde aldığınız tepki "boşver fazla derin düşünme, çıkamazsın içinden", "bizi dinden mi çıkaracaksın, cehennemlik mi edeceksin" vb. tarzdadır.
Yani insanlar, inandıkları şeyin bir "yalan" olabildiği ihtimali ile yüzleşmekten korkmaktadırlar. İşte bu korku merakı engeller. İnandıkları şeye "ihanet" duygusu vicdanen rahatsızlık veriyordur belki de ve bu yüzden kurcalamak istemezler. Veyahut da inandıkları şey kendilerini konfor alanında hissetmelerine sebep oluyordur. Örneğin "yahu ben inançlıyım ama ne doğru dürüst namaz kılarım, ne cumaya giderim. Ama müslümanım" yaklaşımı vardır. Yani "yerim garanti, illaki cennete gideceğim ben, e dünya hayatım da iyi, ne gerek var kurcalayıp rahatımı bozmaya"ya getirirler.
Bu "konfor alanı" yaklaşımını destekleyen bir husus da şudur: Kendi görüşlerimizin zıttındaki tezlerden normal şartlarda uzak dururuz. Kendi tezlerimize paralel kitaplar alır okuruz, istediklerimizi söyleyen yazarları takip ederiz, kanalları izleriz örneğin.
Çoğu insan değişime direnir. İş yerlerinde bile "değişime direnci kırma" konulu eğitimler düzenliyorlar...
...
Dinin merakı köreltme biçimlerinden biri de "iman" vurgusudur. Çoğu inançlı insana, inançlarını sarsacak şeylerden bahsettiğinizde aldığınız tepki "boşver fazla derin düşünme, çıkamazsın içinden", "bizi dinden mi çıkaracaksın, cehennemlik mi edeceksin" vb. tarzdadır.
Yani insanlar, inandıkları şeyin bir "yalan" olabildiği ihtimali ile yüzleşmekten korkmaktadırlar. İşte bu korku merakı engeller. İnandıkları şeye "ihanet" duygusu vicdanen rahatsızlık veriyordur belki de ve bu yüzden kurcalamak istemezler. Veyahut da inandıkları şey kendilerini konfor alanında hissetmelerine sebep oluyordur. Örneğin "yahu ben inançlıyım ama ne doğru dürüst namaz kılarım, ne cumaya giderim. Ama müslümanım" yaklaşımı vardır. Yani "yerim garanti, illaki cennete gideceğim ben, e dünya hayatım da iyi, ne gerek var kurcalayıp rahatımı bozmaya"ya getirirler.
Bu "konfor alanı" yaklaşımını destekleyen bir husus da şudur: Kendi görüşlerimizin zıttındaki tezlerden normal şartlarda uzak dururuz. Kendi tezlerimize paralel kitaplar alır okuruz, istediklerimizi söyleyen yazarları takip ederiz, kanalları izleriz örneğin.
Çoğu insan değişime direnir. İş yerlerinde bile "değişime direnci kırma" konulu eğitimler düzenliyorlar...
...
Çok doğru tespitler , toplumumuzun özeti olmuş
Nana Buluku
20-05-2015, 17:37
Çocuklar ''Neden ?'' veya ''Nasıl oldu ?'' gibi sorular sorarlar. Ancak verilen cevabı sorgulamazlar. Bunun sebebi verilen cevabın çocukları tatmin edişi olabilir. Çocuklara bilimsel bir cevap verildiğinde çocuklar cevabı tam olarak anlamayabilir. Aklında hala bazı soruların kalması, daha fazla sorgulamasına ve araştırmasına katkı sağlar diye düşünüyorum.
Allah cevabının hiç bir şeye faydası yok. Tam tersine zararı var. Bugün, bilim sayesinde bir çok sorunun cevabını bilmemize rağmen insanların Tanrıda diretmesi anlaşılır değil. Bilim sorulara cevap bulmaya devam ettikçe, Tanrı cevabı da geçerliliğini daha fazla yitirecek. Bazı insanlara da bilimsel cevapları reddetmeyi seçiyor.
"herşeyi Allah yarattı"" deyip kestirip atmak kur'an'a büyük haksızlıktır.zira birçok ayette doğayı keşfetmeye yönelik teşvikler vardır.kur'an Allah'ın kavli(sozlu) ayetlerinden oluşur,bir de kevni(varlığın yaratılışına ilişkin) ayetler vardır ki(dağlar nasıl yaratıldı,devenin yaratılışına bakmaz mısınız,insan neyden yaratıldığına bir bakmaz mı, vs)Allah kitabında,insanı sürekli buraya yonlendirir.çunku sozlu ayetlerle kevni ayetler arasında bir bağlantı kurmamızı ister bizden.sozlu ayetlerle yetinmeyin der,kevni ayetleri sozlu ayetlerin yanında bir destekleyici olarak sunar bize.
Bahsettiğin ayetler de insanların araştırıp, öğrenmesi istenmiyor. O dönem insanlarının gözlemlerinden yola çıkarak Allah'ın büyüklüğünü, yüceliğini anlamaları, daha fazla itaat etmeleri isteniyor. Allah insanların inanmasını sağlamak için kendini övüyor. Kuran, bilim kitabı değil.
Çocuklar ''Neden ?'' veya ''Nasıl oldu ?'' gibi sorular sorarlar. Ancak verilen cevabı sorgulamazlar. Bunun sebebi verilen cevabın çocukları tatmin edişi olabilir. Çocuklara bilimsel bir cevap verildiğinde çocuklar cevabı tam olarak anlamayabilir. Aklında hala bazı soruların kalması, daha fazla sorgulamasına ve araştırmasına katkı sağlar diye düşünüyorum.
Allah cevabının hiç bir şeye faydası yok. Tam tersine zararı var. Bugün, bilim sayesinde bir çok sorunun cevabını bilmemize rağmen insanların Tanrıda diretmesi anlaşılır değil. Bilim sorulara cevap bulmaya devam ettikçe, Tanrı cevabı da geçerliliğini daha fazla yitirecek. Bazı insanlara da bilimsel cevapları reddetmeyi seçiyor.
Bahsettiğin ayetler de insanların araştırıp, öğrenmesi istenmiyor. O dönem insanlarının gözlemlerinden yola çıkarak Allah'ın büyüklüğünü, yüceliğini anlamaları, daha fazla itaat etmeleri isteniyor. Allah insanların inanmasını sağlamak için kendini övüyor. Kuran, bilim kitabı değil.
Kur'an yalnız o dönemin insanlarına hitap etmez,o devirde insanların elinde ne mikroskop,teleskop,ultrason vs.gibi araçlar vardı,ne de bilim ve teknoloji bu seviyedeydi.Dolayısıyla devrin insanlarının doğayı,canlıları sadece çıplak bir gözle ve diğer duyu organlarıyla gozlemleme ve algılamayla manalar çıkartmakla,ibret almakla,"Allah ne güzel yaratmış" demekle yetinmiş olması bizim de o seviyede kalmamızı gerektirmez.Çağımızın insanın o tarz ayetlerden çıkarması gereken mesaj;salt çıplak gozle ve salt diğer duyu organlarımızın algı ve gozlem sınırlarıyla yetinmeyip bilimsel bir yöntem ve zihniyetle,derinlikli araştırmalara yonelmektir.
Kur'an elbette bilim kitabı değildir,zaten öyle bir iddiası da yok.İnsanların kur'an'ı bir bilim kitabı olarak değil de insanları şuurlandıran ve motivasyon aşılayan bir kitap olarak görmesi en doğrusudur.
İnsanoğlu, kendi cevaplayamayacağı soruları sormasaydı Tanrı inancı gelişmezdi. Bu da demek oluyor ki insanoğlundaki merak duygusu dinsel inanışlara sebebiyet vererek bir noktada aslında kendisini kilitlemiştir. Merak duygusu, canlılık dünyasında hayatta kalmak için faydalı olabilir ancak bir noktadan sonra zararlıdır. Nitekim sürekli bir merak duygusu içinde insanoğlu avlanamaz, yiyecek toplayamaz ve sosyalleşemezdi..
Günümüzde hayatta kalmak için eskiye oranla daha az çaba sarf ediyoruz, dolayısıyla merak duygusuna hayatımızda daha fazla yer ayırabiliriz. Ancak geçmişte bize faydalı olan bir şeyi terk etmekte açıkça zorlanıyoruz. Nesillere yayılan bir alışkanlığı terk etmek hiç de kolay değil.
"I do not make any clear distinction between mind and God. God is what mind becomes when it has passed beyond the scale of our comprehension."
"Tanrı ve zihin arasında kesin bir ayrım yapmıyorum. Tanrı, kavrayış düzeyimizi aştığında zihnin dönüştüğü şeydir." - Freeman Dyson
Dialectics
20-05-2015, 21:27
Kur'an elbette bilim kitabı değildir,zaten öyle bir iddiası da yok.İnsanların kur'an'ı bir bilim kitabı olarak değil de insanları şuurlandıran ve motivasyon aşılayan bir kitap olarak görmesi en doğrusudur.
Bilim kitabı olmayan bir kitap evrensel ve zamanlar üstü olamaz. Hele hele belli bir dönemde yaşayan bir toplumun hayatını düzenlemek üzere inmiş bir kitap hiç olamaz. Dolayısıyla kuranın bilim kitabı olmadığını kabul edenler, evrensel ve tüm zamanlara hitap etmediği gerçegini de kabul etmelilerdir artık...
Nana Buluku
20-05-2015, 21:40
Kur'an yalnız o dönemin insanlarına hitap etmez,o devirde insanların elinde ne mikroskop,teleskop,ultrason vs.gibi araçlar vardı,ne de bilim ve teknoloji bu seviyedeydi.
Bu icatların hiç biri doğaya bakıp ''Allah ne güzel yaratmış.'' diyenler tarafından yapılmadı. Eğer insanlar Kuran'ın dediğini yapsalardı bu icatlar da yapılamazdı.
Dolayısıyla devrin insanlarının doğayı,canlıları sadece çıplak bir gözle ve diğer duyu organlarıyla gozlemleme ve algılamayla manalar çıkartmakla,ibret almakla,"Allah ne güzel yaratmış" demekle yetinmiş olması bizim de o seviyede kalmamızı gerektirmez.
Doğayı ne kadar anlamazsak, o kadar itaat ederiz. Allah'ın istediği de bu değil mi ?
Doğayı ne kadar anlarsak, Allah'ta o kadar gereksiz olur.
Zaten Kuran'da verilen örnekler de o dönem insanlarının anlayamadığı doğa olaylarıdır. Mesela ''Dağlar nasıl dikilmiş ?'' diyor Kuran. O dönemde dağların nasıl oluştuğu biliniyor muydu ?
Çağımızın insanın o tarz ayetlerden çıkarması gereken mesaj;salt çıplak gozle ve salt diğer duyu organlarımızın algı ve gozlem sınırlarıyla yetinmeyip bilimsel bir yöntem ve zihniyetle,derinlikli araştırmalara yonelmektir.
Böyle bir mesaj vermek istese bunu açık açık yazardı.
Bizim gelişmişlik düzeyimizle Allah'ın ne işi olur ki ?
Allah'ın böyle bir amacı mı var ?
Kur'an elbette bilim kitabı değildir,zaten öyle bir iddiası da yok.İnsanların kur'an'ı bir bilim kitabı olarak değil de insanları şuurlandıran ve motivasyon aşılayan bir kitap olarak görmesi en doğrusudur.
Özellikle savaş konusunda insanları çok iyi motive ediyor.
Bilim kitabı olmayan bir kitap evrensel ve zamanlar üstü olamaz. Hele hele belli bir dönemde yaşayan bir toplumun hayatını düzenlemek üzere inmiş bir kitap hiç olamaz. Dolayısıyla kuranın bilim kitabı olmadığını kabul edenler, evrensel ve tüm zamanlara hitap etmediği gerçegini de kabul etmelilerdir artık...
bilim kitabı olması başka,bilimle zıtlaşmayan bir kitap olması başkadır,bu ayrımı yapmak hayatidir.kuranı bilim açısından bir kaynak kitap olarak görmek çok yanlıştır.söz gelimi,kur'an,hayatın tüm alanlarına(artı olarak ote dünyaya) dair sozu olan bir kitaptır,herhangi bir bilim dalına ait bir kitaptan bu tavrı bekleyemeyiz.
Dialectics
21-05-2015, 11:22
bilim kitabı olması başka,bilimle zıtlaşmayan bir kitap olması başkadır,bu ayrımı yapmak hayatidir.kuranı bilim açısından bir kaynak kitap olarak görmek çok yanlıştır.söz gelimi,kur'an,hayatın tüm alanlarına(artı olarak ote dünyaya) dair sozu olan bir kitaptır,herhangi bir bilim dalına ait bir kitaptan bu tavrı bekleyemeyiz.
Sayın Bybars,
Sanırım ifade etmek istediğimi anlamadınız. Kuran'ın bilim kitabı olmadığı hususunda hemfikirim. Ancak bilim ile zıtlaşıyor olması ya da olmaması Kuran'ı evrensel ve zamanlar üstü bir kitap yapmaz, yapamaz. Diyorum ki bu niteliğe haiz kitaplar ancak bilimsel içerikli kitaplar olabilir, hatta bir adım daha ileriye götüreyim evrensel ve tüm zamanlara hitap edebilen en iyi kitap türleri "matematik" kitaplarıdır.
Binlerce yıl önceki matematikçilerin keşifleri hala hiç değişmeden, tüm toplumlar tarafından hala kullanılmaktadır.
Zamana, topluma, şartlara, yaşanan olaylara, savaşlara, savaşanların tavırlarına, taktiklerine, muhammedin ikna etmeye çabaladığı insanların tepkilerine, muhammedin eşlerinin tavırlarına, o dönemde yaygın bir gelenek olan kölelik kurumuna vb. atıfta bulunan bir kitap evrensel ve zamanlar üstü olamaz. Bu 2x2=4 kadar nettir.
sayın bana buluku,
bilimsel icatları yapanların motivasyon kaynağının kur'an olmaması onu kucultmez ki."ilmi-bilimsel-teknolojik gelişmeyi yalnız kur'an'ın izinden gidenler sağlar" gibisinden bir yargısı yoktur kur'an'da,yani bilimi hiçbir grubun tekeline vermiyor.
Doğayı ne kadar anlarsak Allah da o kadar gereksiz kalır demek,sizin bilimi ateist fikriyat için araç olarak gordugunuzu gösterir,şu da var ki,bilimin dinle,tanrıyla işi olmaz ama din,bilime gondermeler yapabilir,referans gosterebilir.
Nana Buluku
21-05-2015, 16:33
sayın bana buluku,
bilimsel icatları yapanların motivasyon kaynağının kur'an olmaması onu kucultmez ki."ilmi-bilimsel-teknolojik gelişmeyi yalnız kur'an'ın izinden gidenler sağlar" gibisinden bir yargısı yoktur kur'an'da,yani bilimi hiçbir grubun tekeline vermiyor.
Doğayı ne kadar anlarsak Allah da o kadar gereksiz kalır demek,sizin bilimi ateist fikriyat için araç olarak gordugunuzu gösterir,
Yanlış anlamışsınız. Böyle bir düşüncem yok.
şu da var ki,bilimin dinle,tanrıyla işi olmaz
Doğrudur.
ama din,bilime gondermeler yapabilir,referans gosterebilir.
Referans gösterdiğini düşünmüyorum.
Kur'an elbette bilim kitabı değildir
Kuran'da bilimsel mucizeler bulunduğu iddiaları hakkında ne düşünüyorsunuz ?
Bilim kitabı olmadığına göre bilimsel bilgiler vermiş olamaz değil mi ?
şu da var ki,bilimin dinle,tanrıyla işi olmaz ama din,bilime gondermeler yapabilir,referans gosterebilir.
Bilakis bilim tanrıdan geldiği iddia edilen kitaplarlardaki bilimsel ve mantıksal hataları görmemiz açısından insanlara referans olmaktadır. Dinler ise ayakta kalmak için inananlarının elinde reforme edilmektedir. Tanrılar ve dinler tarih boyunca bilimsel ve düşünsel gelişimimizle beraber evrimleştiler. Bugün dinlere inananların inandıkları kitaplardaki bilimsel hataları düzeltmek adına reformistler metinler üzerinde tahrifler yapmakta çelişkileri örtbas etmekte ve çağımız değerlerine uygun yeni yorumlar getirmektedilrer ve açık konuşmak gerekirse bu hallerini hayretle izlenmekteyim. Bu aptalık iyice trajik komik bir hal almaya başladı.
Bin beş yüzyıllık kitaplardaki ilkel ahlak ve hukuk anlayışı bilimsel yanılgılar insanlığa yol gösteremez aksine İnsanlıgın fikirsel ahlaksal ve bilimsel ilerleyişine mani olur ki zaten olmaktadır. Bunu görebilmek için farkındalık içerisinde olman lazım. Tutucu ve saplantılı olmaktan kaçınmalısın.