Saçma gibi gelen ayetlerin nasıl değerlendirileceği...

[sedatsert]

Arkadaşlar merhaba;

Kur'an, Allah kelamıdır. Kur'anın anlaşılmasında, mealler üzerinden değerlendirme yapmak oldukça yanlış ve yetersizdir.

Kur'an ayetleri, muhkem, ve müteşabih ayetler olmak üzere iki sınıftır.

Muhkem ayetler, hiçbir yoruma tabi tutulmaksızın, net, emir ve yasaklar içeren ayetlerdir. "Hüküm" dür. (mesela, "namaz kıl", oruç tut" gibi)

Müteşabih ayetler ise, "ne zaman", nerede", niçin", "kime" gibi soruların cevabıyla anlaşılabilen ayetlerdir.

Arapçanın dil bilgisi ile yazlılan bir metni, birebir mealinden bakılarak, türkçe anlamıyla değerlendirmek çok yanlıştır.

Mesela, türkçede, "bir çuval inciri berbat ettin" şeklindeki bir sözcüğü, başka dile aynen tercüme eder ve o dildeki insanların anlamasını beklerseniz, yanılgıya düşersiniz.
Olduğu gibi tercüme değil, o cümlenin ne anlamda geldiğinin izahının yapılması gerekir.
İşte kur'anın, müteşabit ayetlerini de, meal olarak değil, tefsir olarak okumak gerekir.

Tefsirlerde, o ayetin, diğer ayetlerle olan irtibatıda yapılacağı için, anlam bütünlüğü sağlanmış olacaktır.

Bir ayeti yalın olarak, önündeki ve ardındaki ayetleri kırparak yapılacak meal, çok anlamsız ve (haşa) saçma gelebilir.

Hepimiz biliriz ki, ingilizce komedi dizilerinde, türkçe altyazılı olarak izlediğimizde, onları güldüren çok şeyler, bize saçma gelebiliyor. "Espiri bunun neresinde" diye apışıp kaldığımız oluyor. Bunun nedeni, her dilin kendi özelliği ve geri planıdır. Her toplumun kendince sembolleri, ve başka anlamlar taşıyan nesneleri olabiliyor. Bir millet için "eşşek", aptallığın ve salaklığın simgesi olurken, bir başka kültür ve dilde, çalışkanlığın ve itaatin simgesi olabiliyor.

Bu dilin özelliği bilinmeden ve anlaşılmadan, o dile ait metinleri kısa olarak meallendirilip, onunla değerlendirme yapmak, çok eksik ve anlamsız olur.

Kur'anı değerlendirirken ;

Kur'an, sadece 21. asrın insanlarını muhatab almıyor, nazil olduğu andan, kıyamete kadar tüm insanlığa hitap ediyor.

Kur'an sadece, eğitimli ve havas tabakasını muhatap almıyor, eğitimsiz ve avam tabakasını da muhatap alıyor.

Hatta avam tabakası, havas tabakasına göre daha çoğunluktadır. O nedenledirki, çok misaller, bazen çok basit şeylerden verilir. Buna "tenezül-ü ilahi" denir. Yani Allah insanla konuşmaya tenezzül ediyor ve onun anlayacağı basitlikte konuşuyor.

Kur'anın, temel hedefi ve konuları, "tevhid" (Allahın birliği), "nübüvvet" (peygamberlik), "Haşir" (öldükten sonra dirilmek), "adalet ve ibadet" olmak üzere dört çeşittir.

Bu hedefler dışında gibi görülen tüm ayetlerde, dolayısı ile bu hedeflere hizmet ederler.

Kur'an ;
Bir coğrafya kitabı değildir.
Astronomi kitabı değildir.
Tıp kitabı değildir.
.
.
.
Bu konular ile alakalı bir ayet varsa bile, tamamen yukarıda saydığımız dört konuyu "dolayısı ile" anlatır. Ama hedefinde bu müsbet ilimler yoktur.

Kur'anın nasıl mu'cize olduğunu anlatan o kadar çok kitap vardır ki, onları yazan alimler, kur'an diline hakim, ve arapçanın ve "din biliminin" inceliklerine vakıf insanlardır. Bu insanlar, kur'anın inceliklerini keşfederek, "Allahuekber" demek zorunda kalmışlardır.
Hatta;
Kuranın nazil olduğu çağlarda, müşrikler, Kur'anı dinlediklerinde, bunun bir beşer kelamı olamıyacağını ikrar etmişler ve kendi yandaşlarına, Kur'an dinlemeyi adeta yasaklamışlardır.

Yine bir müşriğe, "Emredildiğin gibi dosdoğru ol" mealindeki ayet okunduğunda, derhal secdeye kapanmış, ve kendisine "sendemi müslüman oldun?" dendiğinde, "hayır, ben bu ayetin belagatına secde ediyorum" demiştir.
Belagat, az sözle çok anlam ifade eden söz demektir.


Saygılarımla Sedat Sert