Bakara 151 ''..Kitabı ve Hikmeti öğretecek...''

[Mutezile]

Bakara Suresi 151. ayet:



''Ali Bulaç 151- Öyle ki size, kendinizden, size ayetlerimizi okuyacak, sizi arındıracak, size Kitap ve hikmeti öğretecek ve bilmediklerinizi bildirecek bir elçi gönderdik.

Diyanet Vakfı 151. Nitekim kendi içinizden size âyetlerimizi okuyan, sizi kötülüklerden arındıran, size Kitab'ı ve hikmeti talim edip bilmediklerinizi size öğreten bir Resûl gönderdik.

Edip Yüksel 2:151 Nitekim, size ayetlerimi okuyacak, sizleri temizleyecek, size kitap ve bilgeliği öğretecek, bilmediklerinizi bildirecek bir elçiyi aranızdan seçip gönderdik.

Elmalılı Hamdi Yazır 151-Nitekim içinizde size ayetlerimizi okuyan, sizi tertemiz yapan, size kitap ve hikmet öğreten ve size bilmediğiniz şeyleri öğreten, sizden bir elçi gönderdik.

Süleyman Ateş 151. Nitekim kendi içinizden, size ayetlerimizi okuyan, sizi temizleyen, size Kitabı, hikmeti ve bilmediklerinizi öğreten bir Elçi gönderdik.

Yaşar Nuri Öztürk 151 Nitekim size aranızdan bir resul göndermişiz; size ayetlerimizi okuyor, sizi temizleyip arıtıyor, size Kitap'ı ve hikmeti öğretiyor, size, daha önce bilmediklerinizi belletiyor.



Arapça Aslı - Bakara 151:

''Kema erselna fıküm rasulem minküm yetlu aleyküm ayatina ve yüzekkıküm ve yüallimükümül kitabv vel hıkmete ve yüallimüküm ma lem tekunu ta'lemun ''


Ayette geçen ''Kitabv vel hıkmete'' lafzını 19cu Edip'in nasıl iğdiş ettiği bir kenarda dursun; dursun da şu Hikmet kelimesinden ne anlamamız gerektiği üzerine az tefekkür edelim.

Hatta biz tefekküre başlamadan önce ünlü bir müfessirden yorum alalım:


Elmalılı Hamdi Yazır Bakara 151 Tefsiri:



''Hem size bütün filozoflara ders verecek kitap ve hikmet öğretiyor, okuma-yazma bilmezken size kitap ve yazı belletiyor. Her türlü hikmeti içine alan hukuk ilmi ve şartlarını, kanun koymadaki hikmeti, yüksek ahlâkı, toplumun sırlarını, insanlığın menfaatini, dünya ve ahiret ilmini, kâinat nizamında geçerli ve hükümran olan kanunları ve ilâhî sünnetin sonucunu, bunların tatbik ve uygulama şeklini sözlü ve fiilî sünneti ile öğretiyor. ve size hiç bilmediğiniz, akıl ve düşünce ile bilme imkanını bulamayacağınız şeyleri, gayba ait sırları ve ahiretle ilgili durumları vahy ile bilip öğretiyor. Öğretiyor da sizi dünyanın üstadı, cihanın hakimi olacak ve bütün insanların örnek alacakları, orta yolu tutan bir ümmet teşkil edecek bir hale getiriyor. ''

Elmalılının bu ayeti tefsirindeki eksikliği bakalım al-Taberi kapatabiliyor mu?

Taberi Tefsiri Bakara 151:


''151- Nitekim size, içinizden, âyetlerimizi okuyan, sizi kötülüklerden arındıran, size kitap ve hikmeti öğreten ve size daha bilmediğiniz nice şey*leri de öğreten bir Peygamber gönderdik.

Sizi, dostum İbrahimin dinine erdirdiğim ve Hanif dini İslamı açıklamak*la size olan nimetimi tamamladığım gibi size, içinizden, Kur'an âyetlerini oku*yan, Araplardan bir peygamber gönderdim. O Peygamber sizi, günahların kirle*rinden temizliyor. Size Kuranın hükümlerini, sünnetlerini ve dinin hükümlerini öğretiyor. Ayrıca size, bilmediğiniz geçmiş ümmetlerin kıssalarını. Peygamber*lerin haberlerini ve meydana gelecek hadiseler gibi şeyleri öğretiyor. '' (Ebu Cafer Muhammed b. Cerir et-Taberi, Taberi Tefsiri, Hisar Yayınevi: 1/371.)


Evet, Taberi ile konuya da zaten girmiş oluyoruz. Kitab ve Hikmette kasıt nedir? konusuna..



Diyanet Tefsiri a ç ı k a ç ı k çocuğun adını koyuyor:


''Zira o, insanlara bir yandan kitabı, bir yandan da "hik-met"i yani dini ve dinî konularla ilgili en doğru bilgileri ve genellikle sünnet diye ifade edilen en güzel davranış biçimlerini öğrettiği gibi, bilmedikleri daha başka konularda da insanları aydınlattı ya da aydınlanmanın yollarım açtı. Böylece müs*lümanlar, bilgi ve erdemlerle donanmış olarak basandan başarıya koştular. Hz. Peygamber'in açtığı bu aydınlık yolda ilerleyerek sonraki yüzyıllarda dinî ve dün*yevî ilimlerde ve bunların uygulamaya geçirilmesinde İnsanlığa örnek ve önder olacak bir konuma yükseldiler.''



Hikmet kelimesinin ayette neden tercih edildiği hususunda İmam Şafii, İbn-i Teymiyye de Diyanetle koşut açıklamalar yapmış asırlar önce.


Evet, Hikmet kelimesinde var bir 'hikmet'..Boşuna konmamış oraya o.