Evrim teorisi, aslında çok çok basit bir açıklamaya dayanır. Bu çok basit açıklamayı burada çocukların bile anlayabileceği bir dille kısaca anlatacağım.
Evrim'in gerçek olduğunu nasıl biliyoruz?
Evrim teorisi ilk ortaya konduğu zaman eldeki veriler fosiller ve canlılardı. Önce fosilleri ele alalım.
Fosiller
Fosiller, geçmişte yaşamış canlıların kemiklerinin ya da vücutlarının kaya katmanları arasında sıkışıp kalmış ve geçen uzun zaman sonrasında taşlaşmış kalıntılarıdır. Bu nasıl gerçekleşiyor? Bir hayvan ölünce vücudu doğal olarak yere düşüyor. Yere düşen bu hayvanın üstüne zamanla yeni bir toprak katmanı oluşuyor. Zamandan kastım çok uzun zaman. Yüzbinlerce yıl. Tortul kayalar olarak bildiğimiz bu kaya katmanları arasında zaman zaman fosiller bulunuyor ve bilim adamları bu fosilleri inceleyerek ne türden bir hayvana ait olduğu anlayabiliyor.

Toprak katmanları ve fosillerin oluşumu

Oluşan katmanlarda fosilleri bulan bilim adamı
Peki fosillerin ne kadar eski olduklarını nereden biliyoruz?
Kayaların yaşından.
Kayaların yaşını nasıl hesaplıyoruz?
Radyometrik tarihleme sistemiyle.
Radyometrik tarihleme sistemini açıklarken bir örnekle işe başlayalım.
Diyelim ki bahçenizdeki ağaçtan bir tane elma kopardınız. Daha önceki elmalardan da ağaçtan kopardığınız elmaların her geçen gün bir tane kahverengi çürük lekesi çıkardığını biliyorsunuz. Yani bir hafta sonra elmanızda 7 tane leke var diyelim. Böylece bir elmadaki kahverengi noktaları sayarak kaç gün önce koparıldığını anlayabiliyorsunuz.
Radyometrik tarihleme sistemi de buna benzer bir yöntem kullanır. Kayaların arasındaki radyoaktif maddeler belli bir hızla çürürler. Radyoaktif bir maddeye bakarak ne kadar süredir çürüdüğünü tespit edebiliriz. Bu şekilde bu maddeleri bulduğumuz kayaların yaklaşık yaşlarını da tespit edebiliyoruz.
Sonuç olarak bir fosilin yaşını, içinde bulunduğu kayanın yine içinde bulunan radyoaktif maddelerin yaşını tespit ederek tahmin edebiliyoruz.
Peki bilim adamları buldukları fosillerde ne görmüşlerdir?
Görülen şey, belli yaş aralıklarındaki kayalar arasında bulunan fosillerin farklı yaşlardaki kayalarda bulunmadıkları. Yani X bir hayvanın fosili 200 milyon yıl yaşında bir kayada bulunurken, 300 milyon yıllık bir kayanın içinde Y hayvanı bulunuyor. Ya da 80 milyon yıllık kayaların arasında bulunan Z hayvanı, 70 milyon yıldan daha genç kayaların arasında bulunmuyor. Buradan da Z türünün neslinin tükendiğini anlıyoruz. Dünya'da bugüne kadar yaşamış olan türlerin %99′unun nesli tükenmiştir.

Farklı katmanlardaki değişik canlı türleri
Gerçek dünyadan bir örnek verelim, 65 milyon yıldan genç hiç bir kayanın içinde dinazor fosili bulunmuyor. Bilim adamlarına göre sebebi de 65 milyon yıl önce dünyadaki yaşamın büyük bölümünü silen bir doğal afet yaşandı ve bir çok türün yok olmasına sebep oldu. Bir diğer örnek, 65 milyon yıllık kayalardan daha eski kayaların arasında da belli bir boyun üstünde memeli hayvanlar yok. 65 milyon yıl önceki memelilerin en büyüğü fare kadardı. Büyük memeliler, 65 milyon yıl önce doğal düşmanları dinazorlar ölünce ortaya çıkmaya başlıyorlar.