İstavrozun Hıristiyanlıktaki Yeri

[ozgur_beyin]

İstavroz,kelime itibariyle haç demektir ve dilimize Yunanca'dan girmiş bir kelimedir.Latince ise haç işaretinin karşılığı 'Signum Crucis' dir.



Hristiyanlar tarafından erken dönemlerden beri kullanılan en önemli sembolik ritüellerden biri olan haç çıkarma Doğu (Doğu/Kadim Ortodoks) kilisesi ile Batı (Katolik/Protestan) kilisesi arasında bazı farklılıklar arzetmektedir.



Açık elle yapılan haç çıkartma genellikle Batı kilisesinde kullanılır.İnsan elindeki beş parmak İsa Mesih'in haçtaki bedenindeki beş yarasına işaret etmektedir.



Batıda kullanılan genel form bu olsa da,bazen ''küçük haç çıkarma'' adı da verilen,,sadece sağ elin başparmağının sırasıyla önce alına,daha sonra kişinin dudaklarına ve de göğsüne değdirilmesiyle icra edilen bir uygulama da bulunmaktadır.



Bunun manası ''İsa Mesih'in sözleri zihnimde,dudaklarımda ve de kalbimde olsun''dur.



Bu küçük haç çıkarma işlemi genelde Kutsal Ayin esnasında kelamdan paylaşım sırasında ve kişi kiliseye girerken elini kutsal su bulunan hazneye daldırdığında yapılır.



Doğu Ortodoks Kilisesinde ise haç çıkartma sağ elin baş,işaret ve orta parmaklarının birleştirilmesi ve yüzük parmağı ile serçe parmağın el ayasına,avuca değecek şekilde yapılmasıyla icra edilir.



Birleştirilen üç parmak Kutsal Üçleme'nin her bir kişisine delalet ederken,el ayasına değen diğer iki parmak ise İsa Mesih'in ikili insani ve Tanrısal doğasına karşılık gelir.







Batı kilisesinde haç çıkarmanın şekli sol omuzdan sağ omuza şeklinde iken,Doğu Ortodoks kilisesinde ise genellikle sağ omuzdan başlanıp sol tarafta bitirilir.



Ama Kadim Ortodokslar (Ermeniler,Koptlar ve Habeş/Etiyopya Hristiyanları) da batıda kullanılan şekliyle haç çıkarmayı icra etmektedirler.



Genel olarak Doğu Ortodoks kilisesinde Batı kilisesine oranla daha çok sıklıkla haç çıkartılır.



Haç çıkarma kiliseye girip çıkarken,kişisel bir duanın başlangıcında ve bitiminde,altarda bulunan ana sunak önünde (Mesihi simgeleyen) ve de kutsal bir ikonaya yaklaşırken de yapılır.
http://www.hristiyanforum.com/forum/...reply&p=365210