Ara Geçiş Türleri : Sürüngenlerden Kuşlara Geçiş

[Kurmay]

Merhaba arkadaşlar,

Çok hoşunuza gideceğini düşündüğümüz, ayrıca bir o kadar da öğretici olacak olan yeni yazı dizimize başlamanın zamanı geldiğini düşünüyoruz: Ara Geçiş Türleri Yazı Dizisi. Bu yazı dizimizde, bilim karşıtlarının sürekli olarak olmadığını iddia ettikleri, bilimsel olarak ise milyonlarcasının fosilleri bulunan, bir o kadarı da günümüzde halen yaşayan (siz, biz, atlar ve develer, ayılar ve kurbağalar gibi) "ara geçiş türleri"nden bahsedeceğiz, ayrıntısıyla masaya yatıracağız.

Yazı dizimize başlamadan önce, mutlaka ve mutlaka şu yazımızı okuyarak "ara geçiş türü" kavramının bilimsel açıklamasını öğrenmenizi rica ediyoruz:

https://www.facebook.com/note.php?no...74655595925857

Yazımızdaki açıklamalar tamamen bilimsel ve geçerlidir. Orada da değindiğimiz gibi, "ara tür" kavramı bilim-dışı kaynakların zorla bilime soktukları ve bilim insanlarının halkın ve bu bilim düşmanı insanların anlayacağı dilden konuşabilmek adına kullandıkları bir kavramdır. Biz de bu kalıbı kullanacağız ve bizim yazılarımızda "ara tür", çok belirgin farklılıktaki canlı grupları arasındaki türler anlamına gelecektir. Yoksa unutmayınız ki, her canlı, kendisinden önceki ve sonraki canlılar arasındaki bir türdür. Evrimsel süreç kesilebilir, sıçrayabilir; ancak genel olarak bakıldığında, süreklidir. Şimdi konumuza girelim:

Belki bir kısmınızın bildiği üzere kuşlar, sürüngenlerden evrimleşerek var olmuş bir canlı grubudur. Hatta daha spesifik olarak, 65 milyon önce soyu tükenen dinozorlardan geriye kalan son canlı grubu kuşlardır. Çünkü Kretase Kitlesel Yok Oluşu'ndan kurtulabilen nadir canlılardan bir kısmı, "uçan dinozorlar" ve teruzorlardı (teruzorlar [pterosaur] dinozor değildir!). Dinozorlardan evrimleşen ve bugün "kuşlar" olarak bildiğimiz Aves sınıfı, kısa süre içerisinde hayatta kalan az sayıda teruzor üzerinde de baskı kurarak onların yok olmasına sebep olmuştur.

Peki, elimizde dinozorlar ile kuşlar arasındaki evrimsel geçişi gösteren türlere ait fosiller bulunmakta mıdır? Elbette,pek çok sınıflar arası geçişte olduğu gibi, dinozorlar ve kuşlar arasındaki geçiş de muhteşem bir şekilde fosiller üzerinden takip edilebilmektedir. Şimdi bunlara daha ayrıntısıyla göz atalım.

Her türlü geçişi anlamak için, önce "paramorfoloji (homoloji)" terimiyle tanışmalıyız. Paramorfoloji (homoloji), görevleri farklı ancak biyolojik yapıları aynı olan (embriyolojik ve gelişimsel yapıları) ve farklı türlerin ortak bir atadan aldıkları organları inceleyen bilimdir. Homolog yapılar da, görevleri farklı ama embriyolojik ve gelişimsel açıdan biyolojik yapıları aynı olan organlara verilen isimdir. Örnek olarak fokların ön yüzgeci ile insanların kolları homologdur. Şimdi söz konusu olan geçişimize dönelim:

Bahsettiğimiz gibi, günümüzde sürüngenlerden kuşlara geçişi gösteren sayısız tür bulunmaktadır. Bunlar, genel olarak Theropod olarak adlandırılan dinozorlar (ki dinozorlar sürüngendir) ile kuşlar arasındaki geçiş olarak görülmektedir ve uçamayan Theropod'ların uçabilen kuşlara doğru evrim geçirdiği görülmektedir (Carroll 1988; Carroll 1997; Sereno 1999).

Bu geçişleri eksiksiz basamaklar olarak şu şekilde sıralayabiliriz: Eoraptor, Herrerasaurus, Ceratosaurus, Allosaurus, Compsognathus, Sinosauropteryx, Protarchaeopteryx, Caudipteryx, Velociraptor, Sinovenator, Beipiaosaurus, Sinornithosaurus, Microraptor, Archaeopteryx, Rahonavis, Confuciusornis, Sinornis, Patagopteryx, Hesperornis, Apsaravis, Ichthyornis ve bildiğimiz güvercinlere benzeyen ve onlarla aynı türden olan Columba türleri (türler ya da türe ait kısaltılmış takma isimler biyoloji biliminde daima eğik yazılır) olarak görülmektedir (Carroll 1997, sf: 306-323; Norell and Clarke 2001; Sereno 1999; Xu et al. 1999, Xu et al. 2000; Xu et al. 2002).

Bu türlere yakından bakalım:



Allosaurus


Herrerasaurus


Ceratosaurus


Eoraptor


Compsognathus


Sinosauropteryx


Beipiaosaurus


Velociraptor


Sinovenator


Caudipteryx