"EXODUS: Tanrılar ve Krallar" filminin kritiği

[upuaut]

Öncelikle bu filmin eleştirisine geçmeden önce, filmin tanıtımının verildiği "Exodus: Tanrılar ve Krallar" sayfasında Ridley Scott'ın yönetmenliğinde ve Kitab-ı Mukaddes'ten esinlenerek 2014'te çekildiği söylenir bu filmin.

Peki bu ne kadar doğru?

Beni http://upuaut.t15.org'daki giriş sayfamdan bilirsiniz. "Kings" kelimesini duyduğumda tahammül edemem. Oradaki makaleler, özellikle "Mezopotamya'daki Miras Kültürü'nün Orijini: Babil'den Arabistan'a" dizisi, History Channel'ın mükemmel "The Kings: From Babylon to Baghdad" adlı,

belgeselinden esinlenerek yazmıştım. Ben, bu belgeselde özellikle Şiddet'in Tarihçesi'nin orada yazılmış olduğunu görmüştüm. Örneğin, KURAN'daki "Kısasa Kısas" kuralı oradan gelir.

Özetle, makalelerimdeki tüm bilgiler arkeolojik bulgulardan gelir ama bu filmde bize anlatılanlar, bunun tam tersidir.

Bu filmi ilkin YAHOO'daki Haberler bölümünde tanıtım olarak görmüştüm ama, daha baştan Ramses II ile ilişkilendirilmesi nedeniyle hemen vazgeçmiştim. Çünkü son zamanlarda Ramses II'nin çocukları için yaptırmış olduğu mezar (ki bu, çok büyük, dolayısıyla sıradışı bir mezar idi) keşfedilmiş ve Kitab-ı Mukaddes'te geçen "İlk Doğanların Ölümü" bölümünün doğru olmadığı ortaya çıkmıştı (ki bu mezarda Ramses II'nin ilk oğlunun "Amun Her-Khepeshef" adlı kartuşuyla birlikte kafatası da bulunmuştu. Hatta bilimadamları bu kafatasının morfolojik yapısını inceleyerek oğlunun babasına ne kadar benzediğini ortaya çıkarttılar. Bkz. "A pharaoh's firstborn son is resurrected". Bu çalışmaya göre özetle şu sonuç çıktı: Ramses II babası Seti I'e benzemez ama oğlu Amun Her-Khepeshef kendisine tıpkısının aynısı denecek şekilde mükemmel benzer). Ama Hollywood, bu yalanı The Ten Commandments (1956) - IMDb filminden bu yana ısrarla 60 yıldır sürdürüyor. Hatta bu filmin tanıtımını ilk kez YAHOO'da gördüğümde dönüp burada bir kritiğini yapayım dedim, ama sonradan vazgeçtim.

Fakat aradan bayağı bir zaman geçti ve bu film Digiturk'te tekrar karşıma çıktı. Digiturk'e canlı spor karşılaşmaları için üye olmuştum ve "Yabancı Film" bölümünde bu filmi ilk gördüğümde "Tamam, bu sefer bu filmi seyredeceğim ama sırf Eski Mısır'ın ihtişamını görmek için seyredeceğim" diyerek, hem de 3.00 TL kirayla, seyretmeye koyuldum. Filmi "Altyazılı" ve "Dublajlı" olarak 2 farklı formatta izledim. Buna göre birinde kaçırdığım detayı diğerinde yakalayabiliyordum ya da daha geniş bir perspektefte izleyebiliyordum. Ama filmi izlemeden önce pek çok detayı zaten biliyordum. Bu yüzden, ben sadece filmde Eski Mısır'da ne gibi ihtişamlar var ve bize Eski Mısır'dan nasıl haberler veriyorlar? gözüyle izlemek istedim. Çünkü zaten Eski Krallık döneminden kalma Giza Piramitleri'nde çalışıyorum (ki bu piramitler yukarıdaki film posterinde Musa'nın solunda görülüyor) ve bu filmde de Ramses II dönemine ait bilmediğim ya da görmediğim bir tarihi bulgu olabilir diye düşünmüştüm.

Her neyse, filmi 2 kez izledim ve aradığımı bulamadım. Aradıklarımı bulamadığım gibi, tarihsel olarak da doğru olmadığını gördüm filmin.

1. İlkin yukarıdaki film posterinden başlarsak; o posterdekilerin Ramses II ve bu arada, Seti I dönemlerini yansıtmadığı çok açıktır. Çünkü onların sarayı Giza'da değil, Teb'te idi. Örneğin, The Ten Commandments (1956) - IMDb filminde "Teb" ve "Tanis" yer adları geçer.

2. Filmin Türkçe tanıtımında şöyle bir ifade geçer (Bkz. "Exodus: Tanrılar ve Krallar"): "Musa ise piramitlerin yapımında köle olarak çalışmaya zorlanan İbranilerin sesi olmuştur"

Bu da doğru değil. Çünkü özellikle Giza Piramitleri ile ilişkilendirilen Yahudi Köleler hakkında Zahi Hawass bunun doğru olmadığını defalarca söylemiştir (Bkz. 10).

Bu arada, Hawass amcaya belki de en fazla ben kızgınım. Çünkü Hawass kapısının arkasında ne var? tartışmasından görüldüğü üzere Hawass amcadan ne kadar istekte bulundumsa hiçbiri gerçekleşmedi. Belki Khufu ona görünür de bir çözüm bulunur!

3. Kutsal Kitaplar'da geçen "Exodus (Mısır'dan Çıkış)" bölümünde yalnızca "Firavun" geçer ama bu Firavun'un adı geçmez. Ancak bu Firavun'un arkeolojik bulgulara göre II. Ramses olmadığı açıktır.

Çok ilginçtir; TEVRAT'ta bu konuda bir araştırma yaparken çok ilginç bir bulguyla karşılaştım: TEVRAT'ta "Phroe (Pharaoh, Firavun)" adı tam 242 ayette 282 kez geçer. Bunlardan bazılarında yalnızca "Phroe" geçerken, bazılarında da "Phroe mlk-mtzrim (Pharaoh king of Egypt, Mısır Kralı Firavun)" geçer.

Oysa biz biliyoruz ki, hiçbir tarihi vesikada sonuncu tabir geçmez. Çünkü "Phroe (Pharaoh, Firavun)" adı zaten bir ünvanı temsil eder, dolayısıyla "Phroe mlk-mtzrim (Pharaoh king of Egypt, Mısır Kralı Firavunu)" künyesi, kartuşu ya da kimliği hiçbir tarihi vesikada geçmez. Örneğin, "Ebrehe Kitabesi"nin girişinde Kral Ebrehe (Abraha)'den şöyle bahsedilir (Bkz. Sabaean - National Museum of Natural History):

(i)

Transliteration

b kh ya l / r h m n n / w m s ya h ha /
m l k n / a b r ha / z ya b m n / m l k / s b a / w z r ya d n / w h dh r m d t

Transcription

B'khail / ar-rahman / wmaseeha /
malikan / Abraha / Zaybm / malik /
sab'a / w zarydan / w hadarmaut

Translation

With the power (help) of god, and the Jesus (=Christian) King Abraha Zeebman (King's title), the King of Saba'a, Zuridan and Hadrmaut (Tanrı'nın ve Jesus'un gücüyle, Kral Ebrehe, Sebe, Zuridan ve Hadramut'un Kralı).

Burada "z ya b m n/Zaybm/Zeebman" ifadesinin bir Kral Başlığı olarak geçmesine dikkat etmek gerekir ki, bu durumda TEVRAT'ta "... Phroe mlk-mtzrim (... Pharaoh king of Egypt, ... Mısır Kralı Firavunu)" ifadesinin geçmesi gerekirdi. Yani bu tür ifadelerde "Firavun"dan önce Firavun'un adının geçmesi gerekir.

Buradan şu 2 sonuç çıkar:

1. Üç noktanın yerinde bir Firavun adının geçmesi gerekir ama bu daha sonra Yahudi derleyiciler tarafından silinmiştir.
2. 1. durum doğru değil ve orada zorbalık yapan her Mısır Firavunu için genel bir tanımlamada bulunulmuştur.

Sonuç her ne olursa olsun, KURAN'da bu tür tanımlamaya ilişkin yalnızca şu ayet mevcuttur (Kırmızı yerlere dikkat):

Zuhruf 51: Firavun, kavminin içinde bağırıp şöyle dedi: «Ey kavmim! Mısır Krallığı ve benim altımdan akan şu nehirler benim değil mi? Artık gözünüzü açsanıza!

Bana göre bu sonuç, yani KURAN'da yalnızca "Firavni" kelimesinin geçip "Firavni malik Misr" ifadesinin geçmemesi, KURAN'ın TEVRAT'tan kopyalanmış olduğunu gösterir.

Şimdi bu durumu anlayabilmek için şöyle bir düşünelim: Diyelim ki KURAN'dan Musa kıssasını okuyoruz ve orada yalnızca "Firavn-i (Firavun)" adını görüyoruz ama sonra kendimize dönüp şu soruyu soruyoruz: "Bu Firavun da kim oluyor be kardeşim?"

Bu sorunun yanıtını Musa Kıssası'nda değil, taa yukarıda verdiğim Zuhruf 51 ayetinde görüyoruz. Bu da Firavun adının KURAN'da bilindiği kabul ediliyor demektir. Ama nereden? Orijinal kaynağından, yani TEVRAT'tan.

İşte bu sonuç, KURAN'ın Allah'ın sözü ve Allah'tan Hz. Muhammed'e olduğu gibi kabul eden Müslümanlar için kelimenin tam anlamıyla büyük bir şoktur. Çünkü kitabınız TEVRAT'tan kopyalanmıştır! Hem de kim topladı, biliyor musunuz? Emevi Halifesi Abdülmelik'in başkanlığı altında Emevi Devleti...

Siz hala kendinizi kandırmaya devam edin. Ne demişler: Durmak yok, teröre, pardon, yola devam!