Laik Devlet ve Din

[dilaver]

,

* * Türkiyenin laik olup olmadıgını tartışıyoruz ve herhalde hepimiz diyanet işleri ile laiklik ilkesinin bir çelişki arzettigi konusunda fikir birligi içerisindeyiz. Türkiyedeki uygulamalara baktıgımız zaman İslami tarzda bir din devleti göremiyoruz fakat çogumuzun endişesi ülkenin adım adım din devleti olmaya dogru gittigi yönünde. Bu meseleyi ülkenin en temel meselesi olarak görenler oldugu gibi diger çelişmeler baglı bir unsur olarak ele alınmasını isteyenlerin yanında ülkenin laik oldugunu da düşünenlerimiz de var.

* * Bu başlıkta laiklik ve din ilişkisi konusundaki görülerinizi almak istiyorum. Diyanet İşleri lagvedilsin demekle iş bitmiyor. Esas o zaman başlıyor. Cumhuriyeti kuranlar diyanet kurumunu dini etkilemek ya da el altında tutmak yönlendirmek amacıyla kurmuşlar ancak süreç tam tersi bir olguya yol açmış durumda. Bu dev kurum şimdi laikligin başlıca tehdidi olma yolunda hızla ilerliyor. Ülke tek bir dinin tek bir mezhebinin etki alanı altına sokulmak isteniyor.

* *O halde şu soruya cevap aramak durumundayız. Diyanet İşlerini kaldırılmasını talep ettigimiz zaman yerine ne türlü bir sistem koymamamız. gerekiyor. Bu konuda laik ülkelerin deneyimi var. İnanç olgusunu nasıl ele almamız gerekiyor. Devletin inanç olgusunu ve ibadethanelerini insanların serbestçe yaşayabilmesi için diyanet haricinde nasıl bir yöntem izlemesi gerekiyor.

* * 1- Diyanet İşlerini ilga ettigimiz zaman insanlar inançlarını nasıl yaşayacaklar.

* * 2- Devletin dine ve din görevlilerine tavrı nasıl olacak.

* * 3- İbadethanelerin durumu ne olacak.

* * 4- Bu ibadethanelerde görev alacak din görevlilerinin egitimi ve becayişi nasıl saglanacak.

* * 5- Bu ibadethanelerin gelirleri ve *bakım ve iaşeleri nasıl saglanacak, vergi verecekler mi, bütçeden pay alabilecekler mi.

* * 6- Var olan diyanetin kadrosu ve mülkleri nasıl degerlendirilecek.

* * 7- Temel egitimde dinin yer alması hangi seviyede, hangi egitim kurumlarında nasıl olacak.


* * * Bu konuda ilk etapta benim aklıma gelen sorular bunlar. Elbette laikligin daha başka varyantları da var. Örnegin Ezan ve din dili, dini bayramların tüm topluma mal edilmesi ve milli bayram gibi kutlanması ve başka hususlar. Bunları ayrı ayrı başlıklarda ele almaya çalışacagım. Ancak öncelikle diyanetin olmadıgı şartlarda nasıl bir inanç özgürlügü yerleştirilebilir ve nasıl denetlenebilir bunu ayrıntılı olarak tartışmamız gerekecek.

* * * Düşüncelerinizi sadece bu kavramlar altında ve konuyu dagıtmadan dile getirirseniz daha faydalı olacaktır sanıyorum. Yanlış hatırlamıyorsam diyanetin kaldırılma talebini destekleyen inanan arkadaşlarımız da var. Özellikle onların düşünceleri önemli olacaktır.

* * * Laik ülkelerin deneyim ve uygulamalarını aktarabilecekler varsa bu da son derece yararlı olabilecektir.

* * * Evet sorumuz bu; Diyaneti kaldırdık yerine ne tür bir uygulama koyacagız.

* * * Bu tartışmalar sonucunda belki bu konuda net bir talep ve öneriler bütünlügü oluşturabilirz diye düşünüyorum.


* * * saygılarımla