Metafizik Kavramlar Bilimle Çürütülebilir mi veya Kanıtlanabilir mi?

[Astur]

Teknik olarak kanıtlama ancak matematik, mantık gibi disiplinlerde olur. Bilimde o anlamda kanıtlama olmaz; ancak bazı teorilere sayısız deneyle sınandıkları, pek çok kanıtla desteklendikleri vs. durumda pratik olarak kanıtlanmış gibi yaklaşabiliriz. Güneş'in Dünya'dan büyük olduğu gibi şeyler kesinliğe çok yakındır denebilir mesela.

Tanrı'nın varlığı konusundaki iddialar için de öncelikle net bir Tanrı tanımı beklemek gerekir. Neticede farklı özelliklere sahip sayısız Tanrı tasavvur edilebilir. Bunların bazıları empirik olarak yanlışlanabilir iddialar içerebilir, ya da tanımlarında mantıksal çelişkiler olur; bunları çürütebiliriz. (empirik olarak çürütülebilecek iddialar bilimsel olarak çürütülebilir, mantıksal çelişki içeren iddiayı sınamaya gerek yok) Yanlışlanamayacak iddialar ise zaten değersizdir. Evrenin dışında evreni yaratmış, sonra da hiç müdahale etmemiş bir Tanrı var dendiğini varsayalım mesela; bu noktada iki soru sorabiliriz. Birincisi: Nereden biliyorsun? İkincisi: Olsa ya da olmasa ne fark eder?

[TUBA]

Astur´isimli üyeden Alıntı

Evrenin dışında evreni yaratmış, sonra da hiç müdahale etmemiş bir Tanrı var dendiğini varsayalım mesela; bu noktada iki soru sorabiliriz. Birincisi: Nereden biliyorsun? İkincisi: Olsa ya da olmasa ne fark eder?

sanırım bu sorunun muhatabı benim birincisi: bilmiyorum, zaten bunu belirttim. benim yağtığım sadece felsefe (düşünmeye dayalı varsayım ) olmak zorunda değil diyede belirtmiştim. ikincisi: olsa yada olmasa birşey farketmez. gene gündelik hayatımızı herzamanki gibi yaşayacağız.
ben varlamaya çalışmadım sadece bir tahmin yürüttüm ve tahminler çoğaltılabilir ama adı üzerinde tahmin, fikir yürütmekten öteye gitmez ve kanıtlamaz. dolayısıyla tanrının ne varlığı nede yokluğu kanıtlanamaz.

[Astur]

TUBA´isimli üyeden Alıntı

sanırım bu sorunun muhatabı benim birincisi: bilmiyorum, zaten bunu belirttim. benim yağtığım sadece felsefe (düşünmeye dayalı varsayım ) olmak zorunda değil diyede belirtmiştim. ikincisi: olsa yada olmasa birşey farketmez. gene gündelik hayatımızı herzamanki gibi yaşayacağız.
ben varlamaya çalışmadım sadece bir tahmin yürüttüm ve tahminler çoğaltılabilir ama adı üzerinde tahmin, fikir yürütmekten öteye gitmez ve kanıtlamaz. dolayısıyla tanrının ne varlığı nede yokluğu kanıtlanamaz.

Yazarken iletini okumamıştım valla TUBA, üstüne alınmana gerek yoktu ama sorun değil.

O şekilde tanımlanan bir Tanrı konusunda en makûl tavrın agnostik bir tavır olduğu konusunda hemfikiriz.

Yanlışlanamayacak iddiaları anlamsız buluyorum tabii, ayrı konu.

[uyar]

ben tanrı kavramına şu anki dinler ışığında bakıyorum:

tanri dediğiniz kuranda yazan allah ise ozaman onun olmadığı kanıtlanabilir. çünkü bu allah doğaya doğa dışı yollarla müdahale eden biri olarak gösteriliyor.. işte bu allahın olmadığının kanıtı kendisi oluyor... bilmem anlatabildim mi dostlar ?

[c m]

Bu durumda Tanrı kavramının dinsel yorumları çürütülebilir, sizin belirttiğiniz anlamıyla agnostik bir tavır sergilenmeli demeliyize ulaşıyoruz. Yani çürütelemeyeceği veya kanıtlanamayacağı için bilinmezci bir tavır sergilenmeli demeye getirmişsiniz. Bu sonuca dayanarak dinsel Tanrı kavramının bozuk plak gibi tartışılmasının anlamı nedir? Neden geliştirilmiş bir makaleler bütünü çerçevesinde aktarılarak bozuk plak gibi tartışılmasının önüne geçilmiyor. Ayrıca bir insanın bu bilinmezliğin karşısında ateist olmasının nedeni nedir ve nasıl ateist olur?

[uyar]

tanrı kavramını nasıl dinlerden soyutlayabiliyorsunuz anlamıyorum..
gerçekten din olmadan tanrı olabilir mi?

[Astur]

c m´isimli üyeden Alıntı

Bu durumda Tanrı kavramının dinsel yorumları çürütülebilir, sizin belirttiğiniz anlamıyla agnostik bir tavır sergilenmeli demeliyize ulaşıyoruz. Yani çürütelemeyeceği veya kanıtlanamayacağı için bilinmezci bir tavır sergilenmeli demeye getirmişsiniz. Bu sonuca dayanarak dinsel Tanrı kavramının bozuk plak gibi tartışılmasının anlamı nedir? Neden geliştirilmiş bir makaleler bütünü çerçevesinde aktarılarak bozuk plak gibi tartışılmasının önüne geçilmiyor. Ayrıca bir insanın bu bilinmezliğin karşısında ateist olmasının nedeni nedir ve nasıl ateist olur?

c m,

Daha önceki mesajlarımda da ifade ettim. Hepsine Tanrı desek de İslâm'daki Tanrı, Hinduizm'deki Tanrılar, Antik Yunan mitolojisindeki Tanrılar vs. aslında birbirinden çok farklı tanımlara, sıfatlara, özelliklere sahip şeyler. Hepsine kategorik bir şekilde yaklaşmak hata olur. Önce spesifik olarak neye Tanrı dendiğini öğrenip ona göre tavır belirlemek gerekir. Bir Tanrı tanımına karşı agnostik, bir diğerine karşı pozitif ateist olabiliriz. (örneğin İslâm Tanrısı Allah konusunda pozitif ateist olmak makûldür diye düşünüyorum)

[c m]

Deizm, panteizm ve panenteizmi gibi inançları din olarak tanımlamadığımızdan soyutlayabiliyoruz. Bu inançları birer din olarak tanımlasak dahi üstün yeteneklere sahip bir varlık olup olmadığı varsayımı üzerinden de soyutlanabilir.

[c m]

Dinlerdeki Tanrı figürünü içeren ve dışında kalan birkaç Tanrı kavramı türetsek de yaratıp müdahale etmediği koşulu ile ele alacağımız bir Tanrı kavramından veya müdahale etme olasılığı olmayan bilinçsiz bir Tanrı kavramından yola çıkarsak agnostik bir tavır sergilemek durumunda kalacağımızı görüyorum. Özellikle Roma, Yunan, Akad-Sümer dinleri ve onların devamı olan Semavi dinlerde yer alan Tanrı kavramlarının çürütülebilir olduğunu düşünüyorum.

[uyar]

c m´isimli üyeden Alıntı

Deizm, panteizm ve panenteizmi gibi inançları din olarak tanımlamadığımızdan soyutlayabiliyoruz. Bu inançları birer din olarak tanımlasak dahi üstün yeteneklere sahip bir varlık olup olmadığı varsayımı üzerinden de soyutlanabilir.

tanrı temel olarak edilgen bir kavram olarak düşünülürse (soyutlanırsa) ve
eğer böyle bir soyut "şey" varsa bu doğadan başka birşey değil.. yaptırımsız kendi kendine işleyen bir sisteme neden tanrı diyelim.. ona doğa veya kainat, evren falan demek varken..

demek istediğim şu ki din olmadan bir tanrı allah kavramı olamaz bu durumda bu din açıklamalı tanrılar kabul edilmeyen veya varlıkları çürütülen kanıtlı kuramlar olduğuna göre bunları söyleyen ateist olur otomatikman...